Инвестиция тарту міндетті ме

Стартапқа инвестиция тарту міндетті ме? Жоқ, міндетті емес. Стартапшылар мен негізін қалаушылар өз жобасын толықтай өз қаражатымен көтерген жағдайлар аз емес. Тіпті bootstrapping деген ұғым бар, ол сөзбе-сөз «өзіңді етігіңнен, оның бауынан тартып көтеру» дегенді білдіреді. Біздің салада бұл жобаны толығымен өз қаражаты есебінен дамыту дегенді білдіреді. Неліктен стартапшылар инвестициясыз-ақ жұмыс істеуге немесе кем дегенде бұл сәтті барынша кейінге қалдыруға тырысады? Өйткені жобаға инвестор тарту — үйленумен бірдей. Бұл өте жауапты әрі маңызды сәт.

Бұл жерде қателесу өте қорқынышты. Өйткені инвестордың компанияға кіруі негізін қалаушыға белгілі бір шектеулер мен міндеттемелер жүктейді. Біріншіден, сіз компанияңыздың үлесімен бөлісесіз, сондықтан кейін ол компанияңыздың акционері болып тұрғанша, компания қызметінен түскен пайданың бір бөлігін өмір бойы инвесторға беріп отыруға тура келеді. Екіншіден, компанияда тағы бір адам пайда болады, әсіресе оның акциялар пакеті едәуір болса, бұл — санасуға тура келетін, ай сайын, тоқсан сайын, жыл сайын алдында есеп беріп отыруға тура келетін, стартапты дамытудағы маңызды мәселелерді келісіп отыруға тура келетін акционер.

Егер сіз дербес болуға үйреніп қалсаңыз, шешімді өзіңіз қабылдауға дағдыланған болсаңыз, бұл, әрине, сізге белгілі бір ыңғайсыздық тудырады. Тек ыңғайсыздық қана емес, бұл бір кезде тіпті елеулі қақтығыстарға әкелуі мүмкін. Көбінесе инвестор стартаптың даму стратегиясын бір бағытта көреді, ал негізін қалаушы — басқа бағытта. Бұл дау-дамай түбегейлі қақтығыстарға ұласуы мүмкін, сонда мұндай инвестормен «ажырасуға», оны компания құрамынан шығаруға көп күш жұмсауға тура келеді. Мұның бәрі, әрине, артық әуре. Сондықтан жобаны өз қаражатыңыз есебінен немесе достарыңыздың, туыстарыңыздың ақшасы есебінен дамытуға мүмкіндігіңіз болса, оны инвестиция тартпай-ақ, өз бетіңізше барынша ұзақ дамытуға тырысыңыз.